Het Ben Sajet Centrum deed onderzoek naar de impact van de coronamaatregelen op kwetsbare ouderen en mantelzorgers in Amsterdam. Mantelzorgers voelden zich in de afgelopen periode zwaarder belast. Mantelzorgers zijn belangrijk voor de zorg. Zij houden het dagelijks leven draaiend en zien het wanneer problemen dreigen.

Mantelzorgers van ouderen in een verpleeghuis hebben veel machteloosheid ervaren. In eerste instantie had dit te maken met het bezoekverbod en de onmogelijkheid om bij de zorg betrokken te blijven. Belangrijk hierin is de erkenning dat mantelzorgers volwaardig onderdeel zijn van het zorgsysteem zowel voor het continueren van sociale contacten als voor het zorg dragen voor het dagelijks leven. Ook hebben mantelzorgers een signalerende functie bij achteruitgang.

Zwaarder belast
Mantelzorgers hebben in de afgelopen periode ervaren zwaarder belast te zijn. In het geval van thuiswonende ouderen hebben mantelzorgers meer zorg zelf moeten uitvoeren. Zeker mantelzorgers die met een partner met dementie wonen hebben veel minder rustmomenten door het wegvallen van dagbesteding.

Facebook- en whatsappgroepen
Vooral mantelzorgers, maar ook sommige ouderen, hebben veel steun gehaald uit facebook- en whatsappgroepen om ervaringen te delen en informatie uit te wisselen. Ook werd veel belang gehecht aan het cliëntenportaal van verpleeghuizen. Mantelzorgers zagen het als een belangrijk middel om informatie te krijgen over hoe het met hun naaste gaat, nu zij die zelf niet konden bezoeken.

Belangrijkste bevindingen van het onderzoek

  1. Veel deelnemers missen contact met vrienden en familie en voelen zich eenzamer. Zij willen iets betekenen voor een ander, en mee doen in de maatschappij.
  2. Deelnemers weten niet goed wat wel en niet mag. De informatie is vaak moeilijk te begrijpen.
  3. Veel deelnemers zijn digitaal handiger geworden en konden zo contact houden. Toch kan niet iedereen overweg met digitale communicatiemiddelen, en kunnen ze fysiek en persoonlijk contact niet vervangen.
  4. Houvast en dagstructuur zijn voor velen weggevallen doordat vrijwilligers niet meer langskwamen en buurthuizen en dagbesteding gesloten werden.
  5. Veel deelnemers piekeren over hoe de situatie verder zal verlopen, en zijn bang dat de maatregelen weer strenger worden.
  6. Mantelzorgers zijn belangrijk voor de zorg. Zij houden het dagelijks leven draaiend en zien het wanneer problemen dreigen.
  7. Door de versoepelingen van de coronamaatregelen ontstaat grotere ongelijkheid. Veel kwetsbare ouderen kunnen niet deelnemen in deze versoepelingen.

Ben Sajet is het centrum voor kennisontwikkeling en innovatie in de zorg. Het onderzoek werd uitgevoerd met de Universiteit van Amsterdam, Cordaan, Pharos, De Kandidatenmarkt en de Hogeschool van Amsterdam.

Lees hier het volledige onderzoeksrapport