Het kabinet wil passende zorg voor iedereen: betaalbaar, beschikbaar en bereikbaar. Tegelijkertijd staat de zorg onder andere door de toenemende vergrijzing onder druk. Dus hoe? Op Prinsjesdag 20 september heeft het kabinet de begroting voor het komende jaar bekendgemaakt.

Dit zei Koning Willem-Alexander in zijn troonrede over zorg:

Een belangrijke vraag voor de toekomst blijft hoe goede en persoonlijke zorg voor iedereen beschikbaar en betaalbaar blijft. Nieuwe oplossingen zijn nodig. Daarin staat het begrip Passende zorg centraal. Dat betekent: voor iedereen de juiste zorg op de juiste plek op het juiste moment. Door de eerstelijnszorg van huisartsen en wijkverpleging te versterken, kunnen meer mensen dichtbij huis worden geholpen. Op basis van het Preventieakkoord blijft het kabinet sportbeoefening en een gezonde levensstijl stimuleren – voorkomen is nu eenmaal beter dan genezen.

En dan nu wat dit betekent voor de de begroting en de plannen van het kabinet, zoals op Prinsjesdag is gepresenteerd.

Stijgende zorgkosten

De zorguitgaven gaan tussen 2022-2025 met 5,5 miljard omhoog. Het is daarmee de grootste kostenpost van de overheid en een derde van de totale rijksuitgaven. Het kabinet heeft meer geld uitgetrokken voor de zorg, omdat de zorgkosten stijgen. Het aantal ouderen neemt in de komende 20 jaar toe en de levensverwachting stijgt naar ruim 85 jaar in 2040. Hierdoor zal het aantal mensen met dementie en chronische aandoeningen sterk stijgen. Tegelijkertijd neemt het aantal mensen dat kan mantelzorgen af en loopt het tekort aan zorgpersoneel op.
De overheid gaat daarom maatregelen nemen om de groei van de zorguitgaven na deze kabinetsperiode af te remmen. Dit om de zorg op de lange termijn houdbaar en betaalbaar te houden. Ook in de toekomst moet de zorg toegankelijk blijven voor mensen die zorg nodig hebben. In een zorgakkoord (IZA) is met zorgorganisaties afspraken gemaakt over een betere organisatie van de zorg. Er wordt kritischer gekeken naar welke zorg zinnig is en welke niet. De huisartsen steunen dit akkoord overigens niet.

Ouderenzorg

Het kabinet gaat zich beraden op hervorming van de ouderenzorg. Mensen moeten er rekening mee houden dat in de toekomst collectief geregelde ouderzorg niet vanzelfsprekend is. Met andere woorden: ouderen zullen meer op zichzelf en hun netwerk worden teruggeworpen. Een plaats in een verpleeghuis wordt nog schaarser. Het is de bedoeling dat bijvoorbeeld mensen met dementie thuis blijven wonen, met hulp van welzijnsorganisaties en thuiszorg, maar vooral ook met hulp van hun eigen netwerk (lees: mantelzorgers). Een oplossing voor mensen met een klein of helemaal geen netwerk, ziet het kabinet vooral in digitalisering.

Daarbij moet het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) bijdragen aan een omslag in de organisatie van de ondersteuning en zorg voor ouderen. Het idee is dat ouderen zolang mogelijk de regie op het eigen leven houden. Daar moet de  ondersteuning en zorg zich op aanpassen. Zware en complexe zorgvragen worden zolang mogelijk uitgesteld en waar mogelijk voorkomen, is het idee. Het kabinet wil daarnaast passende woningen voor ouderen gaan bouwen, waar ouderen zolang mogelijk zelfstandig in kunnen blijven wonen.

Hogere zorgpremie, meer toeslag 

Op Prinsjesdag werd ook bekendgemaakt dat de zorgpremie met gemiddeld 10-11 euro omhoog gaat. De basispremie wordt dus duurder, rond de 137 euro. Zorgverzekeraars bepalen zelf hun premie, maar de verwachting is dat de meesten deze stijging doorvoeren. Uiterlijk 12 november maken de verzekeraars hun premies bekend.

Heb je nu een collectieve zorgverzekering, bijvoorbeeld via je werk? Slecht nieuws: de 5% korting op collectieve zorgverzekeringen verdwijnt. Zorgverzekeraars mogen nog wel een korting geven op de aanvullende verzekeringen.

De dekkingen in het basispakket blijven grotendeels gelijk. Een kleine wijziging is dat vitamine D niet meer wordt vergoed.

Het goede nieuws is, dat de de zorgtoeslag omhoog gaat. De maximale zorgtoeslag wordt in 2023 verhoogd naar 154 euro per maand. Dat is 43 euro meer dan nu voor een alleenstaande. Het verplicht eigen risico blijft net als dit jaar op 385 euro.

Ook de huurtoeslag stijgt, met 16,94 euro per maand. Het kindgebonden budget gaat ook omhoog.

AOW gaat omhoog

De uitkeringen, zoals ook de AOW,  stijgen mee met het minimumloon. Die gaat op 1 januari 2023 met 10,15% omhoog.
Voor AOW ers geldt wel dat de IOAOW wordt verlaagd. Dit is een aanvulling op de AOW, die ongeveer 25 euro per maand bedraagt. Dat wordt nu 5 euro. Onder de streep gaan mensen met AOW er wel iets op vooruit.