Mantelzorg en woning huren
Kun je, als mantelzorger, in het huurhuis blijven wonen wanneer de verzorgde overlijdt of naar een verpleeghuis gaat? Veel mantelzorgers vragen zich dit af. Woningbouwcorporaties krijgen ook steeds vaker vragen van mantelzorgers die graag medehuurder willen worden.

Wanneer iemand overlijdt, eindigt de huurovereenkomst niet van rechtswege. De relatie die je hebt met de verzorgde is voor een groot deel bepalend of je recht hebt op voortzetting van het huurcontract.

Partners
Echtgenoten en geregistreerd partners zijn automatisch medehuurders, zolang je in dezelfde woning woont. Wanneer je getrouwd bent of geregistreerd partner, en degene voor wie je zorgt overlijdt, kun je het huurcontract voortzetten. Wanneer je samenwoont, zonder dat dit notarieel is vastgelegd, kun je een verzoek indienen bij de verhuurder om medehuurder te worden, voordat de verzorgde overlijdt. Wanneer je dit verzoek niet hebt ingediend voor overlijden kun je mogelijk toch in het huurhuis blijven wanneer je een duurzaam gemeenschappelijk huishouden kunt aantonen, die minimaal twee jaar heeft geduurd.

Jongeren
Eind 2021 is er een wetsvoorstel ingediend die jongeren (18-25 jaar) moet beschermen tegen uithuiszetting na het overlijden van de ouder waarmee zij in het huurhuis wonen. Tot voor kort was het zo dat een jongere op straat komt te staan na het overlijden van de ouder op wiens naam het huurcontract staat. Ook wanneer het een jonge mantelzorger betreft. In de wet wordt nu geregeld dat jongeren in een dergelijke situatie een tijdelijk huurcontract krijgen van 2 jaar. Zo krijgen ze de tijd om zich op de rouwverwerking te richten. Ook komt er de garantie dat ze na die periode niet op straat komen te staan. Als de ouderlijke woning niet passend is, moet de huureigenaar een ander aanbod doen. Dit geldt zowel voor sociale huur als voor de particuliere sector. 

Download hier de Gedragscode_voor_verhuurders_ter_ondersteuning_van_jongvolwassen_wezen-1 in de ondersteuning van jongvolwassen wezen in ouderlijke huurwoningen

Bij inwonende kinderen ouder dan 25 jaar, wordt het niet aannemelijk gevonden dat zij de intentie hebben om langdurig samen te blijven wonen met hun ouders. Het is gebruikelijk dat kinderen ‘uitvliegen’ en dat er doorgaans sprake is van een aflopende samenlevingssituatie.

Bij kinderen ouder dan 32 jaar wordt alleen bij bijzondere omstandigheden samenleven van ouder en kind als een blijvende samenwoning gezien. Wanneer een volwassen kind inwoont bij de ouder(s) om deze te verzorgen, dan wordt soms wel aangenomen dat er sprake is van een duurzame gemeenschappelijke huishouding. Een verzoek tot medehuurderschap bij de verhuurder, voordat de verzorgde overlijdt, is mogelijk. Het aantonen van een duurzaam gemeenschappelijk huishouden is hierbij van belang.
Enkele woningcorporaties hanteren overigens een andere leeftijdsgrens, bijvoorbeeld 35 of 38 jaar.

Verzoek medehuurderschap indienen bij verhuurder
Je kunt een verzoek indienen voor medehuurderschap bij je verhuurder wanneer je voldoet aan de volgende voorwaarden:

  • Je woont minimaal 2 jaar in de woning en je hebt al die tijd een ‘duurzame gemeenschappelijke huishouding’ met de verzorgde gevoerd.
  • Je financiële situatie is toereikend om zelfstandig de huur te kunnen betalen.
  • Het is, op het moment van indienen van het verzoek tot medehuurderschap, niet je bedoeling om snel zelf de positie van huurder te worden. Hiermee wordt misbruik gemaakt van de regeling.
  • Soms is het nodig om een huisvestingsvergunning voor de woning te krijgen. Kijk hier om te zien of je een huisvestingsvergunning nodig heeft.
  • Gaat de verhuurder niet binnen 3 maanden schriftelijk akkoord met het verzoek om medehuurderschap? Dan kun je de hulp van de kantonrechter inroepen en de rechter vragen om u het medehuurderschap toe te kennen.

Let op: Wanneer je als mantelzorger gaat samenwonen met de verzorgde, kan dit financiële gevolgen hebben voor bijvoorbeeld uitkeringen en toeslagen.

Duurzaam gemeenschappelijk
Een duurzame gemeenschappelijke huishouding houdt in dat je, als mantelzorger daadwerkelijk samenwoont met de verzorgde (de hoofdhuurder) in de woning. Je deelt de kosten van de huishouding en je zorgt financieel en/of op een andere manier voor elkaar. Je voert met de hoofdhuurder een gemeenschappelijke huishouding met de intentie om samen te blijven wonen en samen een huishouding te blijven voeren.

Aantonen van een duurzame gemeenschappelijke huishouding
Het aantonen van een duurzaam gemeenschappelijke huishouding is van belang om medehuurder te kunnen worden. Of wanneer de verzorgde is overleden en je wilt, binnen zes maanden na overlijden, een verzoek indienen bij de kantonrechter om de huurovereenkomst voort te kunnen zetten.

Er zijn geen vaste criteria voor het aantonen van een duurzaam gemeenschappelijke huishouding. Deze zijn namelijk afhankelijk van de individuele situatie tussen jou en de (hoofd)huurder. Het is wel raadzaam om zoveel mogelijk gegevens te verzamelen. Mogelijke gegevens om een duurzame gemeenschappelijke huishouding aan te tonen zijn:

  • Een samenlevingscontract;
  • Een gezamenlijke bankrekening met recente afschriften tot afschriften van 2 jaar geleden, waaruit blijkt dat de kosten voor het huishouden, huisvesting en levensonderhoud gedeeld worden;
  • Aantonen dat je gezamenlijk huishoudelijke taken verricht;
  • Aantonen dat je gezamenlijk de maaltijd gebruikt;
  • In hoeverre je gezamenlijk jullie vrije tijd doorbrengt en deelneemt aan het sociale verkeer;
  • Een verzekeringspolis op beide namen;
  • Gezamenlijke aankopen;
  • Onderlinge verrekening van uitgaven;
  • Gezamenlijke zorgverzekering;
  • Gezamenlijke uitkering;
  • Bewijzen van onderlinge zorg (als het verlenen van zorg de reden van de samenwoning is);
  • Er is sprake van wederkerigheid (beide kanten op). Dat betekent dat zowel de mantelzorger als de verzorgde (zowel de huurder als huisgenoot) moeten bijdragen aan de gemeenschappelijke huishouding.

Daarnaast wil de verhuurder en/of de rechter graag van je weten wat de reden is om samen te wonen en hoe je financieel en/of op andere manieren voor elkaar zorgt. Wanneer je ingeschreven staat als woningzoekende en reageert op woningen, wordt doorgaans aangenomen dat je niet de intentie hebt om duurzaam een gemeenschappelijke huishouding te voeren.

Op basis van de informatie wordt beoordeeld of er sprake is van een duurzame gemeenschappelijke huishouding.

Niets geregeld voor overlijden van hoofdhuurder
Wanneer je, onverhoopt, niets heeft geregeld voordat de hoofdhuurder is overleden, kun je binnen zes maanden na overlijden een verzoek indienen bij de kantonrechter om alsnog het huurcontract voort te zetten. De rechter zal je verzoek onder andere beoordelen op grond van het duurzaam gemeenschappelijk huishouden en je financiële situatie.

De praktijk
Het Expertisecentrum mantelzorg Amsterdam signaleert dat het zeer wisselend is hoe verhuurders en woningcorporaties oordelen over een verzoek tot medehuurderschap of voortzetting van huurcontract na overlijden. Iedere corporatie heeft zijn eigen (aanvullende) regelingen en voorwaarden. Soms wordt uit coulance een andere woning aangeboden aan de huisgenoot wanneer de hoofdhuurder overlijdt. Er wordt dan gekeken of een woning ‘passend’ is. Wanneer de huisgenoot alleen achterblijft in een eengezinswoning wordt bijvoorbeeld een kleiner appartement aangeboden. Bij jongeren wordt vaker een jongerenwoning aangeboden.

Andere woonopties
Naast medehuurderschap zijn er ook andere mogelijkheden rondom wonen en mantelzorg:

  • Het aanvragen van een urgentieverklaring op grond van mantelzorg, waarmee je als mantelzorger mogelijk dicht in de buurt van de verzorgde kunt wonen. Of andersom: dat de verzorgde dicht in de buurt van jou komt te wonen. Lees meer
  • Woningruil, waarmee je mogelijk dicht in de buurt van de verzorgde kunt wonen (of vice versa). Lees meer
  • Huisbewaring van de woning van de mantelzorger, zodat de mantelzorger tijdelijk bij de verzorgde kan inwonen. Lees meer
  • Mantelzorgwoning in de tuin of een kangoeroewoning, lees meer over mantelzorgwoningen. Lees meer over kangoeroewoningen.

 

Disclaimer: De bovenstaande informatie is met zorg samengesteld. Hierbij is getracht de informatie zo correct en volledig mogelijk over te brengen. Ondanks deze zorgvuldigheid kan het gebeuren dat de informatie onjuistheden of onvolledigheden bevat. Aan de inhoud van de informatie kunnen geen rechten worden ontleend. Ook kan Markant niet aansprakelijk worden gehouden voor de gevolgen van het gebruik van, of onjuistheden in, de informatie.